💥 ६ डिसेंबर १९१७: हलिफॅक्स स्फोट – विनाशाचा तो क्षण 🇨🇦🌊 🌊 ‘सागरावरील प्रलय

[Atul Kaviraje]

1917 – The Halifax Explosion: A massive explosion occurred in Halifax, Nova Scotia, Canada, when a munitions ship collided with another vessel. It killed around 2,000 people and injured over 9,000, making it one of the largest non-nuclear explosions in history.

Marathi Translation: ६ डिसेंबर १९१७ – हलिफॅक्स स्फोट:-

🗓� ६ डिसेंबर १९१७: हलिफॅक्स स्फोट – इतिहासातील एक भीषण दुर्घटना

💥 ६ डिसेंबर १९१७: हलिफॅक्स स्फोट – विनाशाचा तो क्षण 🇨🇦🌊

🌊 'सागरावरील प्रलय' (The Catastrophe on the Sea) – मराठी दीर्घ कविता

(कडवे १)

तो दिवस होता काळ, एकोणीसशे सतरा सालाचा,
डिसेंबर महिन्याचा, भयाण तो क्षण आला.
कॅनडाच्या हलिफॅक्स, नोव्हा स्कोटिया बंदर,
शांत शहरात घडला, अचानक मोठा गोंधळ.

मराठी अर्थ:
६ डिसेंबर १९१७ चा तो दुर्दैवी दिवस होता, जेव्हा मोठा विनाश झाला.
कॅनडातील (Canada) नोव्हा स्कोटिया (Nova Scotia) राज्यातील हलिफॅक्स (Halifax) बंदरात
शांतता असताना अचानक
एक मोठी दुर्घटना घडली.

(कडवे २)

एका बाजूला 'माँ ब्लँक' (Mont-Blanc), शस्त्रास्त्रांचे जहाज,
दुसऱ्या बाजूला 'इमो' (Imo), सागराचा तो वाज.
बंदरमार्गावर त्यांची धडक झाली भयंकर,
सुरुवात झाली अग्नीची, धोका होता प्रचंड फार.

मराठी अर्थ:
'माँ ब्लँक' (Mont-Blanc) नावाचे एक जहाज,
जे दारूगोळा आणि स्फोटकांनी भरलेले होते,
त्याची धडक 'इमो' (Imo) नावाच्या दुसऱ्या जहाजासोबत झाली.
या धडकेमुळे जहाजांना आग लागली, ज्यामुळे मोठ्या धोक्याची सुरुवात झाली.

(कडवे ३)

सकाळची वेळ होती, आठ वाजून चाळीस मिनिटे,
आग लागली, पण कोणास ठाऊक, भविष्य काय देते.
आगीच्या ज्वालांनी, स्फोटके पेटली सारी,
झाला मोठा प्रचंड स्फोट, पृथ्वी थरथरली सारी.

मराठी अर्थ:
सकाळी ८ वाजून ४० मिनिटांनी जहाजांना आग लागली.
त्यानंतर काही वेळातच स्फोटकांनी पेट घेतला
आणि एक प्रचंड मोठा स्फोट झाला.
या स्फोटाच्या धक्क्याने जणू संपूर्ण पृथ्वी हादरून गेली.

(कडवे ४)

इतिहासातील तो, सर्वात मोठा स्फोट,
अण्वस्त्र नसतानाही, विनाश झाला अचूक.
दोन हजार लोक मरण पावले, हजारो झाले जखमी,
शहरे, वसाहती उध्वस्त, झाली सारी भूमी.

मराठी अर्थ:
हा स्फोट इतिहासातील सर्वात मोठा
आण्विक नसलेला (Non-nuclear) स्फोट होता.
या घटनेत अंदाजे २,००० लोक मरण पावले आणि
९,००० हून अधिक जखमी झाले.

(कडवे ५)

काचा तुटल्या, भिंती कोसळल्या, घरे झाली माती,
झाला मोठा प्रलय, निसर्गाची ती नाती.
स्फोटाच्या धक्क्याने, लाट समुद्रात उसळली,
समुद्रातून भूभागावर, सुनामीची भरती आली.

मराठी अर्थ:
स्फोटाच्या तीव्रतेमुळे इमारतींच्या काचा फुटल्या
आणि भिंती कोसळल्या.
हा स्फोट इतका मोठा होता की, त्यामुळे समुद्रात मोठी लाट (Tsunami) निर्माण झाली
जिने किनारी भागावर धडक देऊन अधिक विनाश केला.

(कडवे ६)

दहशत आणि अंधार, पसरला त्या क्षणी,
बचाव कार्यासाठी आले, मदतीचे अनेक कोणी.
बोस्टन शहरातून मदतीचा, ओघ लगेच आला,
मानवतेचा धर्म, तेव्हा सर्वत्र दिसला.

मराठी अर्थ:
या घटनेमुळे सर्वत्र भीतीचे आणि अंधकाराचे वातावरण निर्माण झाले होते.
परंतु अनेक ठिकाणी बचाव कार्य (Rescue Operation) सुरू झाले.
अमेरिकेतील बोस्टन (Boston) शहरातून
तातडीने मोठी वैद्यकीय मदत पाठवण्यात आली.

(कडवे ७)

म्हणून ६ डिसेंबर, दुःखाचा तो क्षण,
शस्त्रास्त्रांच्या धोक्याचा, एक मोठा धडा आहे.
हलिफॅक्सच्या शहराने, सोसले ते घाव,
मानवाने युद्धाच्या काळात, अनुभवला तो भाव.

मराठी अर्थ:
६ डिसेंबर १९१७ हा दिवस एका मोठ्या दुःखाची आणि विनाशाची आठवण करून देतो.
हा स्फोट शस्त्रास्त्रांचा साठा किती धोकादायक असू शकतो, याचा धडा देतो.
हलिफॅक्स शहराने हे मोठे नुकसान सहन केले
आणि मानवाने युद्धकाळात अनुभवल्या गेलेल्या विनाशाचे प्रतीक बनले.

🖼� प्रतीके आणि भावनिक सार (Symbols and Emotional Summary)
प्रतीक/इमोजी   वर्णन

💥   स्फोट: भयानक विनाशाचे प्रतीक.
🚢   जहाज: माँ ब्लँक आणि इमोची धडक.
🇨🇦   हलिफॅक्स/कॅनडा: घटनेचे ठिकाण.
🌊   सुनामी: स्फोटामुळे निर्माण झालेली लाट.
💔   दुःख/मृत्यू: हजारो लोक मरण पावले.
🏥   मदत: जखमी आणि बचाव कार्य.
💣   शस्त्रास्त्रे: दारूगोळ्याचा साठा.

🌟 इमोजी सारांश (Emoji Summary) 🌟

६ : डिसेंबर : १९१७ : - : हलिफॅक्स : स्फोट : 💥 : 🚢 : 🇨🇦 : 🌊 : 💔 : 🏥 : 💣 : ✨

📝 शब्द सारांश (Word Summary)

६ : डिसेंबर : १९१७ : - : हलिफॅक्स : स्फोट : कॅनडा : नोव्हा : स्कोटिया : जहाज : शस्त्रास्त्र : धडक : प्रचंड : विनाश : २ : हजार : मृत्यू : सुनामी : मदत : इतिहास : आण्विक : नसलेला : क्षण

--अतुल परब
--दिनांक-06.12.2025-शनिवार.
===========================================