मुंबई, भारत में प्रतिष्ठित ताज महल पैलेस एंड टॉवर होटल-1-👑 🏨 🇮🇳 🌊 🏗️ ✨ 🤝

[Atul Kaviraje]

1903-The iconic Taj Mahal Palace & Tower Hotel in Mumbai, India, was opened to guests for the first time.

मुंबई, भारत में प्रतिष्ठित ताज महल पैलेस एंड टॉवर होटल को पहली बार मेहमानों के लिए खोला गया।

१. परिचय (Introduction)

मुंबईच्या (तत्कालीन बॉम्बे) क्षितिजावर
'गेटवे ऑफ इंडिया' च्या शेजारी दिमाखात उभे असलेले
'ताज महाल पॅलेस अँड टॉवर हॉटेल' केवळ पंचतारांकित हॉटेल नाही,
ते भारतीय उद्योजकता, स्वाभिमान आणि जागतिक आदरातिथ्याचे प्रतीक आहे.

अर्थ: १६ डिसेंबर १९०३ रोजी या ऐतिहासिक वास्तूचे दरवाजे पाहुण्यांसाठी उघडले गेले.
हा दिवस केवळ एका हॉटेलच्या उद्घाटनाचा नव्हता,
तर भारताच्या (विशेषतः मुंबईच्या) सामाजिक आणि आर्थिक इतिहासातील
एका नव्या पर्वाचा प्रारंभ होता.

२. जमशेदजी टाटा यांची दूरदृष्टी आणि स्वाभिमानाची कथा

अपमानाचा बदला: टाटांना दक्षिण मुंबईतील एका हॉटेलात प्रवेश नाकारला,
केवळ गोरे लोकांसाठी होता तो बंदरकाळा.
संकल्प: संतप्त होऊन त्यांनी भारतीयांसाठी जागतिक दर्जाचे हॉटेल बांधले,
ब्रिटीश वसाहतवादावर सडेतोड उत्तर दिले.

स्वप्नपूर्ती: १६ डिसेंबर १९०३ रोजी हॉटेल भारतीयांसाठी उघडले,
जे राष्ट्रीय स्वाभिमानाचे प्रतीक बनले.

३. बांधकामाचे स्थापत्यशास्त्र आणि सौंदर्य

इंडो-सारासेनिक शैलीत डिझाइन केलेले हॉटेल,
युरोपीयन, मुघल आणि राजस्थानी वास्तुकलेचा संगम.
डिझाइनर: सी. खंडेराव वैद्य आणि डी.एन. मिर्झा,
बांधकाम: इंग्रजी अभियंता डब्ल्यू. ए. चेंबर्स.

उलट दिशा: मूळ इमारत अरबी समुद्राकडे वळवली,
तांत्रिक कारणांसाठी, आजही चर्चेचा विषय.

४. तत्कालीन नवोपक्रम

भारतामध्ये पहिले: इलेक्ट्रिक लिफ्ट्स, दिवे, पंखे वापरणारे हॉटेल.
परदेशी वस्तू: फर्निचर, सजावटीसाहित्य लंडन, पॅरिस, बर्लिन, इस्तंबूलहून मागवले.
रूम दर (१९०३): एका खोलीचा दर ६ रुपये प्रतिदिन,
तो तत्कालीन वेळेनुसार मोठा होता.

५. मुंबईचे प्रवेशद्वार

भौगोलिक स्थान: कुलाबा भाग, अपोलो बंदर.
गेटवे ऑफ इंडियाशी संबंध: १९१३-१९२४ दरम्यान बांधकाम सुरू.
हे हॉटेल सागरी मार्गाने येणाऱ्यांसाठी पहिले दृश्य होते,
अनौपचारिक प्रवेशद्वार म्हणून ओळखले गेले.

EMOJI सारांश: 👑 🏨 🇮🇳 🌊 🏗� ✨ 🤝 🕯� ❤️

--संकलन
--अतुल परब
--दिनांक-16.12.2025-मंगळवार.
===========================================