"कर्तव्य आणि नात्यांचा संघर्ष"🏹🤔⚖️🛡️🚩💡🙏☀️💡🕉️🙏☀️💡🕉️🙏

[Atul Kaviraje]

॥ ज्ञानेश्वरी भावार्थदीपिका ॥
॥ अथ प्रथमोऽध्यायः – अध्याय पहिला ॥

॥ अर्जुनविषादयोगः ॥

तूं आधींचि काय नेणसी ? । कीं हे गोत्रज नोळखसी ? ।वायांचि काय करिसी । अतिशो आतां ? ॥ २४ ॥
हे तू पूर्वीच जाणत नव्हतास का ? किंवा या भाऊबंदांची तुला ओळख नव्हती का ? आताच त्यांच्याबद्दल हा विनाकारण फाजिल कळवळा का ? ॥२-२४॥

॥ दीर्घ मराठी कविता: मोहाचा पडदा ॥

शीर्षक: "कर्तव्य आणि नात्यांचा संघर्ष"

१.
कुरुक्षेत्राच्या रणमैदानी, अर्जुन व्याकुळ झाला,
स्वकीयांना पाहून समोर, मोह मनी दाटला.
धनुष्य सुटले हातातूनी, डोळा पाणी आले,
कृष्ण म्हणती पार्था तुजला, आता काय हे झाले?

अर्थ: रणांगणावर अर्जुनाला मोह झाला आणि तो दुःखी होऊन रडू लागला. 🏹😢🌀🕉�🏹😢🌀🕉�

२.
"तूं आधींचि काय नेणसी?", देवाचा हा प्रश्न,
युद्धाचे हे परिणाम, तुला नव्हते का स्पष्ट?
अन्यायाची गाथा जुनी, ठाऊक तुला सारी,
आता का ही माघार घेतो, दाखवून पाठ भारी?

अर्थ: तुला युद्धाचे परिणाम आधीच ठाऊक होते, मग आताच माघार का घेतोयस? 🤔📜🔥⚔️🤔📜🔥⚔️

३.
ओळख तुझी जुनीच आहे, या गोत्रजांशी सर्व,
भीष्म-द्रोण माहीत तुला, त्यांचा अफाट गर्व.
मग आजच हा नात्यांचा, पान्हा का फुटला?
कर्तव्याच्या मार्गावरचा, संयम का सुटला?

अर्थ: हे तुझे नातेवाईक आहेत हे तुला माहीत होते, मग आताच कळवळा का येतोय? 🤝👴👨�🏫❓🤝👴👨�🏫❓

४.
विनाकारण हा अतिशोक, तुला न शोभे पार्था,
क्षत्रिधर्मा विसरून जातो, गमावून बसतो अर्था.
रडणे तुझे हे व्यर्थ आहे, भ्याडपणाचे लक्षण,
सत्य आणि न्यायाचे, तूच करावे रक्षण.

अर्थ: हे रडणे भ्याडपणाचे आहे, तू सत्याचे रक्षण केले पाहिजेस. 🛡�⚔️🚫😭🛡�⚔️🚫😭

५.
माया आणि ममतेचा, हा पडदा तू फाड,
मोहाच्या या वादळाला, धैर्याने तू आड.
आताची ही दया तुझी, अधर्माला खतपाणी,
जागृत कर तू तुझी आता, युद्धाची ही वाणी.

अर्थ: मोहाचा त्याग करून धैर्याने युद्धाला सामोरे जा, खोटा कळवळा नको. 🌪�✂️🚩💪🌪�✂️🚩💪

६.
कर्माचा हा खेळ निराळा, फळ तुला भोगायचे,
न्याय मिळण्या शत्रूशी, आज तुला झुंजायचे.
अतिशोक हा सोडून दे, घे गांडीव हाती,
विजयाचा हा टिळा लावेल, कुरुक्षेत्राची माती.

अर्थ: शोक सोडा आणि युद्ध करण्यासाठी गांडीव धनुष्य हातात घ्या. 🏹✋✨🚩🏹✋✨🚩

७.
कृष्ण सांगती अर्जुनाला, जीवनाचे सार,
कर्तव्यापुढे तुच्छ असे, नात्यांचा हा भार.
ज्ञानेश्वरीच्या ओवीमध्ये, ज्ञान हेच साचले,
मोहाचे हे दाट धुके, प्रकाशात आटले.

अर्थ: कर्तव्यासमोर नाती गौण असतात, हाच ज्ञानेश्वरीतील ज्ञानाचा प्रकाश आहे. ☀️💡🕉�🙏☀️💡🕉�🙏

कविता सारांश ईमोजी: 🏹🤔⚖️🛡�🚩💡🙏

--अतुल परब
--दिनांक-19.12.2025-शुक्रवार.
===========================================