।। निसर्गदेवता माता शाकंभरी ।।🌸🙌💐🎊🥗💪🌳🍎

[Atul Kaviraje]

शाकंभरी नवरात्र प्रारंभ: काही पंचांगानुसार मार्गशीर्ष शुक्ल अष्टमीपासून देवी शाकंभरीचे नवरात्र सुरू होते. हा काळ निसर्गातील पालेभाज्या आणि अन्नाप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्याचा मानला जातो.

शाकंभरी नवरात्रारंभ: आजपासून शाकंभरी नवरात्र सुरू होत आहे (काही पंचांगानुसार अष्टमीला सुरुवात होते). देवी शाकंभरीची नऊ दिवस पूजा केली जाते. या काळात पालेभाज्यांचा आहारात समावेश करणे आणि देवीला विविध भाज्यांचा महानैवेद्य दाखवणे याला विशेष महत्त्व आहे.

येथे मार्गशीर्ष महिन्यातील शाकंभरी नवरात्रारंभावर आधारित एक भक्तीपूर्ण आणि निसर्गदत्त दीर्घ कविता दिली आहे.

।। निसर्गदेवता माता शाकंभरी ।।

कडवे १
मार्गशीर्ष अष्टमीचा हा दिवस महान, शाकंभरी मातेचे करूया आपण ध्यान।
सृष्टीच्या कल्याणा घेतला अवतार, निसर्ग रूपात तुझा हाच विस्तार॥ 🌱🙏✨🕉�

अर्थ: मार्गशीर्ष शुक्ल अष्टमीचा हा दिवस अतिशय पवित्र आहे, कारण आजपासून शाकंभरी नवरात्र सुरू होत आहे. सृष्टीच्या रक्षणासाठी मातेने हा अवतार घेतला असून सर्व निसर्गात तीच व्यापलेली आहे.

कडवे २
दुष्काळ सरला आणि हिरवळ ही आली, तुझ्याच कृपेने ही वसुंधरा न्हाली।
डोळ्यांत वसली मातेची ही माया, शाकंभरी देवी तूच आमची छाया॥ 🌧�🌿🌍💧

अर्थ: जेव्हा पृथ्वीवर दुष्काळ पडला होता, तेव्हा देवीने आपल्या शरीरातून भाज्या आणि धान्य उत्पन्न केले. तिच्याच कृपेने पृथ्वी पुन्हा हिरवीगार झाली असून ती आपल्या सर्वांचे रक्षण करणारी सावली आहे.

कडवे ३
पालेभाज्यांचा हा सुंदर डोंगर, देवीला प्रिय हा नैवेद्य थोर।
मेथी, कोथिंबीर अन् मुळा हा कोवळा, भक्तांच्या मेळ्यात भक्तीचा सोहळा॥ 🥬🥦🥕🌽

अर्थ: शाकंभरी मातेला विविध प्रकारच्या पालेभाज्यांचा महानैवेद्य दाखवला जातो. मेथी, मुळा अशा विविध ताज्या भाज्या अर्पण करून भक्त हा नवरात्रीचा उत्सव मोठ्या उत्साहात साजरा करतात.

कडवे ४
नऊ दिवस चाले हा भक्तीचा जागर, हिरव्या रंगाने उजळे हा सागर।
सृष्टीतील अन्नाप्रती कृतज्ञता मानू, देवीच्या चरणी हे नतमस्तक होऊ॥ 🕯�🛐💚👑

अर्थ: नऊ दिवस देवीची पूजा आणि जागर चालतो. आपल्याला मिळणाऱ्या अन्नाबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करण्याचा हा काळ आहे. आपण सर्वांनी देवीच्या चरणी नतमस्तक होऊन तिचे आभार मानले पाहिजेत.

कडवे ५
अन्नपूर्णा तूच आणि तूच शाकंभरी, सुख-समृद्धी नांदो प्रत्येकाच्या घरी।
कमी न पडो कधी अन्नाचा हा कण, तुझ्याच हाताने होई संकटांचे दहन॥ 🌾🍚🏠🔥

अर्थ: तूच अन्नाची देवता अन्नपूर्णा आहेस आणि तूच शाकंभरी आहेस. तुझ्या कृपेने सर्वांच्या घरात सुख आणि समृद्धी राहो. कोणाच्याही आयुष्यात अन्नाची कमतरता भासू नये, हीच प्रार्थना.

कडवे ६
पालेभाज्या खाऊ आरोग्य हे राखू, देवीचा हा मंत्र जगाला आपण सांगू।
नैसर्गिक संपदेचा करूया सन्मान, मिळेल आम्हा मग आरोग्याचे वाण॥ 🥗💪🌳🍎

अर्थ: या नवरात्रीत पालेभाज्यांचे महत्त्व ओळखून आरोग्य जपण्याचा संदेश दिला जातो. निसर्गाचा आदर केला तरच आपल्याला निरोगी आयुष्याचे वरदान मिळते, हाच या व्रताचा मूळ उद्देश आहे.

कडवे ७
जय देवी शाकंभरी माते तू पावन, तुझ्याच नावाने प्रसन्न हे मन।
भक्तीचा हा मळा सदैव फुललेला, आशीर्वाद तुझा आम्हा सर्वांना मिळालेला॥ 🌸🙌💐🎊

अर्थ: हे शाकंभरी माते, तू अत्यंत पावन आहेस आणि तुझ्या नावाने मनाला शांती मिळते. तुझ्या भक्तीचा हा मळा नेहमी असाच बहरलेला राहू दे आणि तुझे आशीर्वाद आम्हावर सदैव असू देत.

इमोजी सारांश (Emoji Summary)
🌱 (अंकुर/निसर्ग) | 🙏 (प्रार्थना) | ✨ (प्रकाश) | 🕉� (भक्ती) | 🌧� (पाऊस) | 🌿 (हिरवळ) | 🌍 (पृथ्वी) | 💧 (जीवन) | 🥬 (पालेभाज्या) | 🥦 (आरोग्यदायी आहार) | 🥕 (नैवेद्य) | 🕯� (दीपावली) | 💚 (निसर्ग रंग) | 🌾 (धान्य) | 🍚 (अन्न) | 🔥 (ऊर्जा) | 🥗 (आहार) | 💪 (शक्ती) | 🌳 (पर्यावरण) | 🌸 (पुष्प) | 🙌 (नमस्कार)

--अतुल परब
--दिनांक-26.12.2025-शुक्रवार.
===========================================