🌾 भोगी उत्सव: आनंदाची आणि समृद्धीची शिदोरी 🌾🌾 🌞 🔥 🏺 🙏 🌸 🥖 🥗 🥣 😋 🛖 ❄

[Atul Kaviraje]

भोगी-
🎉 भोगी / भोगीपण (Makar Sankranti अनुषंगाने)
🔸 भोगी उत्सव/भोगी पूजन:
13 जानेवारीला भोगी हा मकर संक्रांतीचा पूरक सण मानला जातो, ज्यात सुगड पूजा, भाजी आणि आगजणी केली जाते — अगदी घराघरांत आनंदाने साजरी केली जाते.
👉 भोगीमध्ये चांगल्या अन्नाचे उदाहरण घालून, घरातील जुन्या गोष्टी जाळून नवीन सकारात्मक शक्तींची आराधना केली जाते.
✅ भोगी पूजन व सुगड पूजा
✨ भोगी उत्सव 
✨ मुख्य पूजा: भोगी पूजा, सुगड पूजा, दान/दीपदान
✨ उत्सवाचे संदर्भ: मकर संक्रांतीच्या पूर्वसंध्येची तयारी
✨ अनेक लोकंपदा: तिळ, गुढी, सणाच्या पारंपारिक परंपरा
भोगीची तयारी (Pre-Bhogi): उद्या १४ जानेवारीला 'मकर संक्रांत' आणि महाराष्ट्रात 'भोगी' साजरी केली जाणार असल्याने, आज बाजारात विशेष लगबग असते. तीळ, गूळ, नवीन धान्य आणि भोगीच्या भाजीसाठी लागणाऱ्या भाज्यांची खरेदी आज मुख्यत्वे केली जाते.
भोगी (Bhogi): मकर संक्रांतीच्या आदल्या दिवशी साजरा केला जाणारा 'भोगी' हा सण आज आहे. महाराष्ट्रात या दिवशी तीळ लावलेली बाजरीची भाकरी, भोगीची मिश्र भाजी (लेकुरवाळी भाजी) आणि मुगाच्या डाळीची खिचडी करण्याचा प्रघात आहे.
👉 मकर संक्रांती च्या पार्श्वभूमीवर भोगी (Bhogi) उत्सव पूर्वीच 12/13 जानेवारीला साजरा होतो, ज्यात सुगड पूजा, घरात भाजी बनवणे आणि जुनी गोष्टी जाळून नवीन शुभ आरंभ करण्याची परंपरा असते.
✔️ भोगी पूजा: घरातील आग जवळ भाजीचा भोग देणे व नवा आरंभ मानणे (परंपरा
✨ परंपरा: भोगी उत्सवाचे पूजन आणि घरातील आगजणीची परंपरा

येथे १३ जानेवारी २०२६, मंगळवार रोजी साजरा होणाऱ्या 'भोगी' सणानिमित्त एक रसाळ, पारंपारिक आणि भक्तीमय मराठी कविता सादर आहे.

🌾 भोगी उत्सव: आनंदाची आणि समृद्धीची शिदोरी 🌾

१.
सण भोगीचा आला दारी, हर्षाची ही पहाट,
मकर संक्रांतीच्या स्वागताला, सजली अवघी वाट.
जुने जाळूनी टाकू आता, नवीन धरू या ध्यास,
नव्या ऊर्जेचा, नव्या शक्तीचा, घेऊ या आपण श्वास.

(अर्थ: मकर संक्रांतीच्या पूर्वसंध्येला भोगीचा सण आला असून, आपण जुन्या वाईट विचारांचा त्याग करून नवीन सकारात्मकतेने जीवनाची सुरुवात करूया.) 🌾 🌞 ✨ 🔥

२.
सुगड पुजूनी मातीचे हे, धरणी मातेला वंदन,
शेतातल्या नवीन धान्याचे, करू या आज अभिनंदन.
पाच फुलांच्या माळा लावूनी, सुगडाची ही पूजा,
धान्य-लक्ष्मीच्या आशीर्वादाने, आनंद लाभो दुजा.

(अर्थ: मातीच्या सुगडांची पूजा करून आपण नवीन धान्याबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करतो आणि घरात समृद्धी नांदावी अशी प्रार्थना करतो.) 🏺 🌸 🙏 🌾

३.
बाजरीची ती भाकरी गरम, तिळाने ती सजली,
लेकुरवाळी भाजी साळीची, आज चुलीवर शिजली.
वांगी, घेवडा, हरभरा अन् गाजर, चवीचा हा मेळ,
मिळून सारे जेवूया आता, हीच आनंदाची वेळ.

(अर्थ: भोगीच्या दिवशी तिळ लावलेली बाजरीची भाकरी आणि मिश्र भाज्यांची चविष्ट 'लेकुरवाळी' भाजी करण्याची मुख्य परंपरा आहे.) 🥖 🥗 🥣 😋

४.
घरापुढती आगजणीचा, जाळ उठला भारी,
कष्टाचे हे फळ मिळाले, बळीराजाच्या द्वारी.
थंडीच्या या कडाक्यातही, ऊब प्रेमाची मिळे,
सण हा आपला संस्कृतीचा, मांगल्याच्या कळे.

(अर्थ: पहाटे शेकोटी पेटवून जुन्या वस्तू जाळण्याची आणि थंडीत ऊब मिळवण्याची पारंपारिक पद्धत या सणाचे महत्त्व अधोरेखित करते.) 🔥 🛖 ❄️ ❤️

५.
मुगाची ती खिचडी साधी, साजूक तुपाची धार,
आरोग्याचा मंत्र हा देतो, भोगीचा हा सण थोर.
निसर्गाची ही किमया न्यारी, ऋतू बदलाचा काळ,
सुख-समाधान लाभो सर्वा, संपु दे हा दुष्काळ.

(अर्थ: थंडीच्या दिवसात मुगाची खिचडी आणि तुपाचा आहार आरोग्यासाठी उत्तम मानला जातो, जो या सणाचा मुख्य भाग आहे.) 🍚 🧈 🥗 🌿

६.
तीळ-गुळाची गोडी आता, मनामनातून पेरा,
अभिमानाने मिरवूया आपण, हा आपलाच वारसा.
मंगळवारचा योग हा जुळला, भोगी आली घरा,
भक्तीभावाने ओवाळूया, गणराया अन् शंकरा.

(अर्थ: आजच्या दिवशी लोकांच्या मनातील कटुता संपवून गोडवा निर्माण व्हावा आणि भक्तीचा सुगंध सर्वत्र पसरावा.) 🍬 🤝 🕉� 🔔

७.
दान-पुण्य आणि दीपदान, संक्रांतीचा हा संदेश,
भोगी सण हा समृद्धीचा, नष्ट करील सर्व क्लेश.
सुखी असो प्रत्येक जीव, आनंदी असो महाराष्ट्र,
भोगीच्या या शुभदिनी, उजळून निघो हे राष्ट्र.

(अर्थ: दीपदान आणि मदतीच्या माध्यमातून संकटे दूर व्हावीत आणि संपूर्ण देश सुखी व्हावा, हीच या सणाची मुख्य भावना आहे.) 🪔 🎁 🇮🇳 🚩

📑 शब्द सारांश (Word Summary):
भोगी उत्सव - सुगड पूजा - बाजरीची भाकरी - लेकुरवाळी भाजी - आगजणी - नवीन धान्य - तिळ-गुळ - समृद्धी - परंपरा - महाराष्ट्र संस्कृती.

📑 इमोजी सारांश (Emoji Summary):
🌾 🌞 🔥 🏺 🙏 🌸 🥖 🥗 🥣 😋 🛖 ❄️ ❤️ 🍚 🧈 🌿 🍬 🤝 🕉� 🔔 🪔 🎁 🇮🇳 🚩

--अतुल परब
--दिनांक-13.01.2026-मंगळवार.
===========================================