'इव्हेंट होरायझन'वरील १० मिनिटे आणि पृथ्वीवरील १०० वर्षे-🕳️🚀👨‍🚀⏳🌑🌍👵💀

[Atul Kaviraje]

'कृष्णविवर' (Black Hole) KATHA-
===============================
घटना क्षितीज आणि वेळेचा खेळ (Event Horizon & Time Dilation)
कृष्णविवराच्या जवळ जाताना वेळेची गती कशी बदलते, यावर आधारित कथा-
============================================================

'इव्हेंट होरायझन'वरील १० मिनिटे आणि पृथ्वीवरील १०० वर्षे-

शून्य प्रहर: अंतहीन प्रवासाचा शेवट-

"आकाश, तू ऐकू शकतोस का?
सिग्नल कमकुवत होतोय...
परत फिर!"
पृथ्वीवरील नियंत्रण कक्षातून येणारा तो शेवटचा आवाज होता.

पण कॅप्टन आकाशला माहित होते
की आता परत फिरणे शक्य नाही.
त्याच्या 'विराज' या यानासमोर उभे होते
विश्वातील सर्वात मोठे रहस्य— 'महाकाल' नावाचे कृष्णविवर (Black Hole).

१. कृष्णविवराचा उंबरठा: इव्हेंट होरायझन

कृष्णविवराच्या कडेला,
ज्याला आपण 'इव्हेंट होरायझन' (घटना क्षितीज) म्हणतो,
तिथे पोहचल्यावर
भौतिकशास्त्राचे सर्व नियम बदलतात.

आकाशचे यान
त्या अदृश्य सीमेवर तरंगत होते.
बाहेरचे दृश्य विलोभनीय होते.
ताऱ्यांचा प्रकाश वळण घेऊन

एका प्रकाशाच्या वलयासारखा (Accretion Disk)
कृष्णविवराभोवती फिरत होता.
आकाशने घड्याळाकडे पाहिले.
त्याचे हृदय धडधडत होते.

त्याला 'आईनस्टाईनच्या सापेक्षतावादाचा' ($E=mc^2$) सिद्धांत माहित होता,
पण त्याचा अनुभव
तो आज प्रत्यक्ष घेत होता.
कृष्णविवराच्या प्रचंड गुरुत्वाकर्षणामुळे

तिथे 'टाइम डायलेशन' (Time Dilation)
म्हणजेच वेळेचे प्रसरण
सुरू झाले होते.

२. वेळेचा जीवघेणा खेळ

आकाशने यानाच्या खिडकीतून
बाहेर पाहिले.
त्याला दिसले की
विश्वाची गती प्रचंड वाढली आहे.

कृष्णविवराच्या तीव्र गुरुत्वाकर्षणामुळे
आकाशसाठी वेळ अतिशय संथ झाली होती.
त्याने यानाचे इंजिन
दुरुस्त करण्यासाठी फक्त १० मिनिटे खर्च केली.

त्याच्यासाठी ती केवळ
६०० सेकंद होती.
पण त्याच वेळी,
पृथ्वीवर काय घडत होते?

गुरुत्वाकर्षण वेळेला खेचत होते.
$t' = \frac{t}{\sqrt{1 - \frac{r_s}{r}}}$
या सूत्रानुसार,
जसा तो कृष्णविवराच्या जवळ जात होता,

तसा त्याचा प्रत्येक क्षण
पृथ्वीवरील वर्षांच्या बरोबरीचा झाला होता.
त्याने जेव्हा शेवटचा संदेश
पृथ्वीला पाठवला,

तेव्हा त्याला जाणवले
की पलीकडून येणारे आवाज
आता शांत झाले आहेत.
त्याला वाटले सिग्नल गेला,

पण वास्तव
काही वेगळेच होते.

३. शंभर वर्षांचा एकांत

आकाशने आपले काम संपवले
आणि यान पुन्हा मागे फिरवण्याचा प्रयत्न केला.
कृष्णविवराच्या शक्तीतून
स्वतःला बाहेर काढताना

त्याला प्रचंड संघर्ष करावा लागला.
अखेर, तो त्या मृत्यूच्या सापळ्यातून
बाहेर आला.
त्याने तात्काळ पृथ्वीशी संपर्क साधण्याचा प्रयत्न केला.

"हॅलो... इस्रो?
मी कॅप्टन आकाश बोलतोय.
'महाकाल' मोहिमेवरून परततोय.
दहा मिनिटांचा विलंब झाला, क्षमस्व."

काही वेळ शांतता पसरली.
मग एका थरथरत्या आवाजात उत्तर आले,
"कॅप्टन आकाश?
हे शक्य नाही...

तुम्ही १०० वर्षांपूर्वी हरवला होतात.
आमच्यासाठी हे वर्ष
२१२६ आहे!"

आकाश सुन्न झाला.
त्याने कृष्णविवराच्या काठावर
जी १० मिनिटे घालवली होती,
त्या काळात पृथ्वीवर १०० वर्षे उलटून गेली होती.

त्याची पत्नी,
त्याचे मित्र,
त्याला ओळखणारे जग...
सर्व काही काळाच्या पडद्याआड गेले होते.

तो आता एका अशा जगात परतणार होता
जिथे तो फक्त इतिहासाच्या
पुस्तकातील
एक नाव होता.

४. शेवटचा संदेश

आकाशने यानाच्या खिडकीतून
दूरवर दिसणाऱ्या निळ्या पृथ्वीकडे पाहिले.
ती अजूनही तिथेच होती,
पण ती आता त्याची राहिली नव्हती.

कृष्णविवराने त्याच्याकडून
त्याचे आयुष्य चोरले नव्हते,
तर त्याने त्याला
काळाच्या पुढे फेकून दिले होते.

विज्ञानाच्या या अजब खेळात
आकाश जिंकला होता
की हरला,
हे सांगणे कठीण होते.

तो तरुण होता,
पण त्याचे जग वृद्ध झाले होते.
त्याने जगाला
'कृष्णविवराचे' रहस्य दिले,

पण त्या बदल्यात
स्वतःचे अस्तित्व
गमावले.

निष्कर्ष

कृष्णविवर हे केवळ
अंतराळातील एक 'होल' नाही,
तर ते काळाचे प्रवेशद्वार आहे.
जिथे गुरुत्वाकर्षण इतके प्रबळ असते

की ते प्रकाशालाच नाही,
तर वेळेलाही
कैद करते.

🕳�🚀👨�🚀⏳🌑🌍👵💀

--संकलन
--अतुल परब
--दिनांक-25.01.2026-रविवार.
===========================================