क्रांतीसूर्य चंद्रशेखर आझाद जयंती -1-🦁 🇮🇳 ✊ 🔥 🔫 👦 🏛️ ⚖️ ⛓️ 📢 🔏 🤝 💣 ⚔️

[Atul Kaviraje]

23 RD JULY-Birth of Revolutionary Hero Chandra Shekhar Azad
Full Date: 23rd July 1906 
Event: The fearless revolutionary Chandra Shekhar Azad (born Chandra Shekhar Tiwari) was born in Bhabhra village, Madhya Pradesh. He reorganized the Hindustan Socialist Republican Association (HSRA) alongside Bhagat Singh and vowed to never be captured alive by the British police—a promise he kept until his final breath. 

क्रांतीसूर्य चंद्रशेखर आझाद जयंती - विशेष लेख व कविता

लेख प्रस्तावना (Article Introduction)
प्रस्तावना: भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील जहाल क्रांतीयुगाचे धगधगते अग्निकुंड, ज्यांच्या केवळ नावानेच ब्रिटिश सत्तेचा थरकाप उडायचा, अशा महान क्रांतिकारी नायक 'आझाद' म्हणजेच चंद्रशेखर आझाद यांच्या २३ जुलै या जन्मदिनानिमित्त हा विशेष गौरव लेख सादर आहे. त्यांच्या असीम शौर्याचा, त्यागाचा आणि पराक्रमाचा इतिहास १० प्रमुख मुद्द्यांद्वारे येथे मांडला आहे.

भयशून्य क्रांतीनायक: चंद्रशेखर आझाद (विस्तृत लेख)

१. परिचय आणि बालपण (Introduction and Early Life)
अ. जन्म आणि पार्श्वभूमी: चंद्रशेखर आझाद यांचा जन्म २३ जुलै १९०६ रोजी मध्य प्रदेशातील झाबुआ जिल्ह्यातील 'भाभरा' (आताचे आझादनगर) या गावी झाला. त्यांचे मूळ नाव चंद्रशेखर सीताराम तिवारी असे होते.

ब. बालपणातील साहसी वृत्ती: आदिवासी बहुल भागात बालपण गेल्यामुळे ते धनुर्विद्या, निशाणेबाजी आणि शारीरिक कसरतींमध्ये लहानपणापासूनच तरबेज होते. त्यांच्यात कमालीचे धाडस आणि अन्याय सहन न करण्याची वृत्ती होती.

क. काशी निवास आणि अध्यात्म: पुढील शिक्षणासाठी त्यांना वाराणसी (काशी) येथे पाठवण्यात आले. तेथे त्यांनी संस्कृतचा अभ्यास केला, परंतु देशातील राजकीय परिस्थिती पाहून त्यांचे मन क्रांतीकडे ओढले गेले.

२. 'आझाद' नावाचा जन्म (The Birth of the Name 'Azad')
अ. असहकार आंदोलनात सहभाग: १९२१ मध्ये महात्मा गांधींच्या असहकार आंदोलनाने प्रभावित होऊन अवघ्या १५ वर्षांच्या या मुलाने आंदोलनात उडी घेतली आणि त्यांना अटक झाली.

ब. न्यायालयातील निर्भीड उत्तर: जेव्हा न्यायाधीशांनी त्यांना त्यांचे नाव विचारले, तेव्हा त्यांनी बाणेदारपणे सांगितले- "माझे नाव आझाद (स्वतंत्र), वडिलांचे नाव स्वतंत्रता आणि घर तुरुंग आहे."

क. १५ फटक्यांची शिक्षा: या उत्तराने संतापलेल्या ब्रिटिशांनी त्यांना १५ फटक्यांची (कोड्यांची) शिक्षा दिली. प्रत्येक फटक्यासरशी हा वीर "वंदे मातरम्" आणि "महात्मा गांधी की जय" अशी गर्जना करत होता. तेव्हापासून ते 'आझाद' म्हणून प्रसिद्ध झाले.

३. क्रांतीमार्गाची निवड आणि हस्रा (HSRA) ची पुनर्रचना (Revolutionary Path and HSRA)
अ. जहाल क्रांतीचा मार्ग: गांधीजींनी चौरीचौरा घटनेनंतर असहकार आंदोलन मागे घेतल्यामुळे निराश होऊन आझाद यांनी सशस्त्र क्रांतीचा मार्ग स्वीकारला.

ब. क्रांतिकारी संघटनांशी जोडले जाणे: ते सुरुवातीला 'हिंदुस्तान रिपब्लिकन असोसिएशन' (HRA) मध्ये सामील झाले. रामप्रसाद बिस्मिल, शचींद्रनाथ सन्याल यांच्या नेतृत्वाखाली त्यांनी काम सुरू केले.

क. HSRA ची स्थापना: बिस्मिल आणि इतर नेत्यांच्या फाशीनंतर, आझाद यांनी भगतसिंग, सुखदेव आणि राजगुरू यांच्या सोबतीने दिल्लीच्या फिरोजशाह कोटला मैदानावर या संघटनेची पुनर्रचना करून 'हिंदुस्तान सोशलिस्ट रिपब्लिकन असोसिएशन' (HSRA) ची स्थापना केली.

४. काकोरी ट्रेन कट (The Historic Kakori Train Robbery)
अ. सरकारी खजिना लुटण्याची योजना: क्रांतीकार्यासाठी आणि शस्त्रास्त्रांच्या खरेदीसाठी पैशांची तीव्र टंचाई होती. यासाठी ब्रिटिशांचाच खजिना लुटण्याची धाडसी योजना आखण्यात आली.

ब. ९ ऑगस्ट १९२५ ची घटना: आझाद, बिस्मिल, अशफाक उल्ला खान आणि इतर सहकाऱ्यांनी काकोरी (लखनौ जवळ) येथे ८-डाऊन ट्रेन अडवून सरकारी खजिना यशस्वीरीत्या लुटला.

क. ब्रिटिश पोलिसांना चकवा: या घटनेनंतर ब्रिटिशांनी मोठी धरपकड सुरू केली. अनेक मोठे नेते पकडले गेले, परंतु आझाद यांनी आपल्या गनिमी काव्याने पोलिसांना चकवा दिला आणि ते भूमिगत झाले.

५. सॉन्डर्स वध आणि लालाजींच्या मृत्यूचा बदला (Saunders Assassination)
अ. सायमन कमिशनचा विरोध: सायमन कमिशनच्या विरोधात आंदोलन करताना पोलिसांच्या लाठीमारात ज्येष्ठ नेते लाला लजपत राय यांचा मृत्यू झाला. या अपमानाचा बदला घेण्याचे HSRA ने ठरवले.

ब. सॉन्डर्सवर गोळ्या झाडल्या: लाहोरमध्ये जे. पी. सॉन्डर्स या पोलीस अधिकाऱ्यावर गोळ्या झाडून भगतसिंग आणि राजगुरू यांनी लालाजींच्या मृत्यूचा बदला घेतला.

क. आझाद यांचे कवच: या संपूर्ण मोहिमेदरम्यान आझाद हे बॅकअप म्हणून उभे होते. जेव्हा एक भारतीय हवालदार भगतसिंग यांचा पाठलाग करत होता, तेव्हा आझाद यांनी त्याला गोळी घालून सहकाऱ्यांना सुखरूप पळून जाण्यास मदत केली.

लेखाचा ईमोजी सारांश (Horizontal Emoji Summary for Article)
🦁 🇮🇳 ✊ 🔥 🔫 👦 🏛� ⚖️ ⛓️ 📢 🔏 🤝 💣 ⚔️ 🚂 💰 🌲 🎯 🏹 🧔 📿 🏞� 🌳 💥 🛡� 👑 🌟 🕯� 💀 🦾 🏁 🌍 🧭 👤 🏛� 🎖� 🏆 📢 💔 🌄 🕊� ⏳ 🧠 💎 🥇 💖 📍 📜 💯 ⚡

--संकलन
--अतुल परब
--दिनांक-23.07.2026-गुरुवार.
===========================================