"राजर्षी टंडन - राष्ट्राचा मान"-🌟 🇮🇳 🏛️ 🌾 💎 | ⚖️ ✊ 🇮🇳 🚩 🔓 | 👑 🌿 🧘‍♂

[Atul Kaviraje]

01.08.2026-SATURDAY-
राजर्षी पुरुषोत्तम दास टंडन-जन्म-०१ ऑगस्ट १८८२-स्वातंत्र्यसेनानी आणि 'भारतरत्न' पुरस्कारप्राप्त राजकीय नेते.

कविता प्रस्तावना:

स्वातंत्र्यसेनानी, राजर्षी पुरुषोत्तम दास टंडन यांच्या राष्ट्रभक्तीला, त्यांच्या साध्या जीवनाला आणि हिंदी भाषेवरील अगाध प्रेमाला समर्पित ही एक सुंदर, सोपी, रसाळ आणि यमकयुक्त दीर्घ मराठी कविता आहे. यात एकूण ७ कडवी असून प्रत्येक कडव्यात ४ ओळी आहेत. प्रत्येक चरणाचा आणि पदाचा सोप्या शब्दांत अर्थ खाली दिला आहे.

दीर्घ मराठी कविता - "राजर्षी टंडन - राष्ट्राचा मान"

कडवे १:

अलाहाबादच्या मातीमध्ये, जन्मला एक वीर,

देशसेवेसाठी ज्याचे, मन होते खमीर।

पुरुषोत्तम दास नावाचा, गाजला तो सुपुत्र,

भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी, वाहिला प्रत्येक शत्रूचपुत्र॥

पदाचा अर्थ व चरण: अलाहाबादच्या पवित्र मातीत जन्मलेल्या पुरुषोत्तम दास टंडन यांनी आपले संपूर्ण आयुष्य देशासाठी वेचले.

🌟 🇮🇳 🏛� 🌾 💎

कडवे २:

वकिली सोडून त्यांनी, धरला सत्याचा मार्ग,

गांधीजींच्या चरणी वाहिला, आयुष्याचार्ग।

असहकार आंदोलनात, फुंकले रणशिंग,

अन्यायाच्या विरोधात, गाजवला तो तरंग॥

पदाचा अर्थ व चरण: वकिली सोडत त्यांनी गांधीजींच्या मार्गावर चालत स्वातंत्र्यलढ्यात सक्रिय सहभाग घेतला.

⚖️ ✊ 🇮🇳 🚩 🔓

कडवे ३:

खादीचे कपडे अंगावर, विचारांची संपत्ती,

राजर्षी म्हणून त्यांची, वाढली गं महती।

साधी राहणी उच्च विचार, त्यांचा होता बाणा,

त्यांच्या या त्यागाची, गाई सारी दुनियाना॥

पदाचा अर्थ व चरण: साधी राहणी आणि उच्च विचारांमुळे त्यांना 'राजर्षी' हा बहुमान लाभला, ज्याची महती जगभर पसरली.

👑 🌿 🧘�♂️ 💎 🙏

कडवे ४:

हिंदी आमची राष्ट्रभाषा, हाच त्यांचा नारा,

प्रचार तिचा करण्यासाठो, फिरला देश सारा।

संविधान सभेत त्यांनी, मांडला तो विचार,

भाषेचा तो स्वाभिमान, केला सहकार॥

पदाचा अर्थ व चरण: हिंदी भाषेला राष्ट्रभाषेचा दर्जा मिळवून देण्यासाठी त्यांनी देशभर प्रचार करत मोलाचे कार्य केले.

🗣� 📜 📚 ✍️ 🇮🇳

कडवे ५:

उत्तर प्रदेश विधानसभेत, भूषविले आसन,

निष्पक्षतेने काम करून, राखले जनमान।

देशाच्या जडणघडणीत, मोलाचे योगदान,

संसदीय राजकारणात, वाढवले देशाचे मान॥

पदाचा अर्थ व चरण: विधानसभेचे अध्यक्ष म्हणून त्यांनी निष्पक्ष कामकाज चालवून संसदीय राजकारणात उच्च आदर्श निर्माण केला.

🏛� 📋 🤝 📈 🌟

कडवे ६:

भारतरत्न पुरस्काराने, झाला त्यांचा गौरव,

इतिहासाच्या पानात, कोरला तो वैभव।

सत्य आणि अहिंसेचा, धरला त्यांनी हात,

अमर झाले त्यांचे नाव, या साऱ्या जगात॥

पदाचा अर्थ व चरण: त्यांच्या देशसेवेचा गौरव म्हणून त्यांना सर्वोच्च 'भारतरत्न' पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

🏆 🥇 🎖� ✨ 💖

कडवे ७:

राजर्षी टंडन अमर झाले, स्मृतींच्या पटलावर,

जयंतीच्या या दिवशी, वंदितो पायांवर।

त्यांच्या विचारांची ज्योत, ठेवू आम्ही तेवत,

तुला शत शत नमन आमचे, गाऊ आम्ही गीत॥

पदाचा अर्थ व चरण: राजर्षी टंडन यांच्या जयंतीनिमित्त त्यांच्या विचारांची ज्योत कायम तेवत ठेवण्याची आपण शपथ घेऊया.

🌠 🕯� 🎂 🙌 ❤️

कवितेचा ईमोजी सारांश (Horizontal Emoji Summary of Poem):
🌟 🇮🇳 🏛� 🌾 💎 | ⚖️ ✊ 🇮🇳 🚩 🔓 | 👑 🌿 🧘�♂️ 💎 🙏 | 🗣� 📜 📚 ✍️ 🇮🇳 | 🏛� 📋 🤝 📈 🌟 | 🏆 🥇 🎖� ✨ 💖 | 🌠 🕯� 🎂 🙌 ❤️

कवितेची तळटीप (Kavita Foot-note):

"साध्या वेशातील ऋषितुल्य व्यक्ती, ज्यांनी हिंदी भाषा आणि देशासाठी आपले सर्वस्व अर्पण केले, ते राजर्षी पुरुषोत्तम दास टंडन भारताचे अमूल्य रत्न आहेत." 🇮🇳📜✨

--अतुल परब
--दिनांक-01.08.2026-शनिवार.
===========================================